Emocje wokół Centrum Nauki nie gasną. Konserwator zabytków tłumaczy swoją decyzję

Wizualizacja Małopolskie Centrum Nauki Cogiteon

Małopolska konserwator zabytków Monika Bogdanowska tłumaczy, dlaczego zdecydowała się wszcząć procedurę wpisania do rejestru zabytków pola wzlotów dawnego lotniska Rakowice-Czyżyny. W wydanym oświadczeniu podkreśla, że ten teren nie jest objęty ochroną planistyczną, o co wnioskował m.in. przewodniczący Rady Miasta Dominik Jaśkowiec z PO i poseł PO Grzegorz Lipiec.

Sprawa wpisania do rejestru zabytków pola wzlotów dawnego lotniska Rakowice-Czyżyny budzi coraz większe emocje. Wywołała je decyzja małopolskiej wojewódzkiej konserwator zabytków Moniki Bogdanowskiej o wszczęciu procedury mającej na celu dokonanie takiego wpisu.

Zwolennicy Cogiteonu protestują

Przeciwko decyzji pani konserwator zaczęli protestować zwolennicy budowy Małopolskiego Centrum Nauki Cogiteon. Odwołanie w tej sprawie złożyły władze województwa małopolskiego, które przy dawnym pasie startowym planują budowę Cogiteonu. Działania konserwator zabytków mogą przyhamować, a nawet zablokować inwestycję (właśnie trwa przetarg, który wyłoni wykonawcę).

Interwencję podjął także senator PO Bogdan Klich. „Apeluję o dokładne przeanalizowanie procedury wszczętej przez Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków oraz zmianę decyzji, która umożliwi budowę centrum nauki w Krakowie, w zaplanowanej formie” – napisał senator w apelu do generalnego konserwatora zabytków.

Zwolennicy Centrum Nauki zbierają podpisy pod petycją z poparciem dla kontynuowania inwestycji zgodnie z wcześniejszymi planami.

Poseł tego chciał?

Głos w dyskusji zabrała sam konserwator Monika Bogdanowska. Jak tłumaczy w swoim oświadczeniu, przewidziany do zabudowy teren nie jest objęty ani ochroną planistyczną, ani konserwatorską. „Pomimo licznych wniosków osób i instytucji o objęcie go ochroną oraz o utworzenie parku kulturowego do podjęcia stosownej uchwały nie doszło”. W oświadczeniu mowa jest też o tym, że o ochronę tego obszaru zabiegał m.in. poseł PO Grzegorz Lipiec.

Okazuje się, że interpelację w tej sprawie posłowi pisał Jakub Łoginow, kiedy jeszcze współpracował z Grzegorzem Lipcem. Łoginow popierał wpisanie pasa do rejstru zabytków i sprzeciwiał się budowie Cogiteonu. – Do głowy by mi nie przyszło, że zostanie wykorzystana przeciwko Centrum Nauki – mówi Gazecie Wyborczej Grzegorz Lipiec, który jeszcze jako członek Zarządu Województwa Małopolskiego wspierał przygotowania do budowy Cogiteonu.

Część osób popeirających utworzenie lotniczego parku kulturowego uważa, że Centrum Nauki nie tylko nie przeczy idei parku, ale nawet może być jego znaczącym elementem.

Monika Bogdanowska zwraca też uwagę, że o ochronę obszaru dawnego lotniska wnioskował Dominik Jaśkowiec, przewodniczący Rady Miasta Krakowa.

W jej oświadczeniu pada również deklaracja, że w najbliższym czasie zostanie zorganizowane spotkanie wszystkich stron postępowania o wpisdo rejestru zabytków dawnego pasa startowego.

(GEG)

Publikujemy pełną treść oświadczenia małopolskiej wojewódzkiej konserwator zabytków

OŚWIADCZENIE

W związku z licznymi pytaniami i wątpliwościami kierowanymi do Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Krakowie, dotyczącymi wszczęcia postępowania o wpis do rejestru zabytków zachodniej części pola wzlotów dawnego lotniska Rakowice -Czyżyny wyjaśniamy, co następuje:

– Przewidziany do zabudowy teren nie jest objęty ochroną planistyczną (brak mpzp), ani konserwatorską. Pomimo licznych wniosków osób i instytucji o objęcie go ochroną oraz o utworzenie parku kulturowego, który obejmowałby także część przedmiotowego obszaru kierowanych do Prezydenta miasta Krakowa (ostatnio pisemnie w roku 2019 przez radnego Dominika Jaśkowca) do podjęcia stosownej uchwały nie doszło. Na zapytanie radnego Łukasza Gibały dotyczące planów ochronnych, Prezydent Jacek Majchrowski udzielił odpowiedzi z której wynika, że termin rozpoczęcia ewentualnych prac planistycznych należy uznać za bardzo odległy, co jest związane z obciążeniem urzędu pracami planistycznymi, w tym także rozpoczętymi pracami nad parkami kulturowymi w innych częściach miasta. Tu należy wspomnieć, że dzięki wieloletnim staraniom Muzeum Lotnictwa Polskiego wspieranego wiedzą fachową specjalistów (m.in. profesorów M. Łuczyńskiej-Bruzdowej, Z. Myczkowskiego, J. Środulskiej-Wielgus, dr. K. Wielgusa oraz wielu osób i organizacji), jak również dzięki konsekwentnym staraniom Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków dr. Jana Janczykowskiego opracowano projekt Lotniczego Parku Kulturowego, który został złożony w dniu 25 kwietnia 2019 roku do Prezydenta Miasta Krakowa prof. Jacka Majchrowskiego.

– W sytuacji grożącej spontaniczną zabudową tego obszaru Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków podjął z urzędu działania zmierzające do ochrony zachodniej części dawnego pola wzlotów. Działania Urzędu spotkały się z poparciem mieszkańców, stowarzyszeń zajmujących się ochroną zabytków techniki, miłośników lotnictwa. O zintensyfikowanie działań w tym zakresie wnosiło liczne grono osób, stowarzyszeń, organizacji, a w roku ubiegłym poseł Grzegorz Lipiec, który skierował w tej sprawie pismo do Generalnego Konserwatora Zabytków.

– Relikty dawnego lotniska Rakowice – Czyżyny w Krakowie, najstarszego lotniska II RP i jednego z pierwszych stałych lotnisk w Europie jako niezwykle cenny, wyjątkowy w skali ogólnopolskiej obszar, Informacja dotycząca zasad przetwarzania danych osobowych przez Administratora oraz praw osób, których dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie https://www.wuoz.malopolska.pl/ 2 zasługują na szczególną ochronę i powinny podlegać kompleksowemu zagospodarowaniu z uwzględnieniem walorów krajobrazowych, przyrodniczych oraz tradycji. Chaotyczna i przypadkowa zabudowa, nie powinna być na tym terenie dopuszczona, jednak brak planów ochronnych spowodował zabudowę o wielkiej intensywności od strony wschodniej części pola wzlotów.

– Na obszarze objętym postępowaniem wpisowym znajduje się działka przeznaczona do zabudowy w ramach inwestycji o charakterze edukacyjnym – Małopolskie Centrum Nauki COGITEON. Projekt obiektu zyskał już akceptację Miejskiego Konserwatora Zabytków. Z uwagi na ten fakt, oraz wydane pozwolenia związane z infrastrukturą techniczną (ULICP), w ramach postępowania wpisowego Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków zorganizuje w najbliższych dniach spotkanie stron biorących udział w postępowaniu.

Na zakończenie należ zaznaczyć, że Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków konsekwentnie od lat 1980. Postuluje ochronę tego obszaru i podejmuje decyzje wpisowe. Obecnie w rejestrze zabytków znajdują się:

• hangar na terenie Muzeum Lotnictwa, nr rejestru A-817, decyzja z 1989r.,

• hangar przy ul. Stella Sawickiego, nr rejestru A-1065, decyzja z 1997r,

• zespół koszar ułańskich i lotniczych wraz z ogrodem lotników i polem wzlotów przy ul. Akacjowej, nr rejestru A-167/M, decyzja z 2008r.

• zachodnia część pasa startowego, nr rejestru A-1267/M, decyzja z 2011r.

• teren lotniska od strony Al. Jana Pawła II, nr rejestru A-1106, decyzja z 2017r.

Zobacz także